راههایی برای افزایش اعتماد به نفس در کودکان

افزایش اعتماد به نفس یکی از مهمترین خصایص در پرورش کودکی سالم است. سلامت اجتماعی، رفتاری و عاطفی کودک نقشی حیاتی در نحوه برخورد آنها با مشکلات مختلف، فشار همسالان و دیگر چالشها در طول زندگی دارد.
اعتماد به نفس مثبت نیز از عوامل سازنده در سلامت روان است. پرورش اعتماد به نفس در کودکان به رشد مهارتهای اجتماعی در کودکان کمک چشمگیری میکند و در مواقعی که درگیر اتفاقات منفی و استرس میشوند، به عنوان یک سپر دفاعی عمل میکند.
در این مقاله چند روش کوچک اما کارآمد که با استفاده از آنها میتوانید همواره بر روی اعتماد به نفس فرزندان خود تاثیر مثبت بگذارید را ارائه میکنیم.
1- اعتماد به نفس سالم را بشناسید
عزت نفس به این معناست که کودکان خود و تواناییهای خود در انجام فعالیتهای مختلف را چگونه میبینند. این بستگی به میزان احساس دوست داشته شدن آنها، حمایت و تشویق (یا انتقاد) توسط افراد مهم زندگی خود مانند والدین و معلمانشان دارد.
برخورداری از اعتماد به نفس به این معنا نیست که با خود فکر کنید دنیا حول محور شما میچرخد یا نیازهای شما از دیگران مهمتر است. به این معنا که اعتماد به نفس سالم تکبر، خودشیفتگی یا حق به جانب بودن نیست. اعتماد به نفس فرزندتان را با ارزشهای مهمی مانند همدلی، مهربان بودن، خوش اخلاقی، خیر خواهی و احساس قدردانی متعال سازید.
2. عشق و محبت نامشروط را هر روز به کودکان نشان دهید
دانستن اینکه چقدر فرزندان خود را دوست دارید، به فرزندانتان احساس امنیت و تعلقی میدهد که در دیدگاه آنها نسبت به خودشان بسیار مهم و تاثیرگذار است. عشق شما زمینه ساز تمام روابط سالم و قویای میشود که کودکانتان در زندگی خود ایجاد خواهند کرد.
پس هنگام خداحافظی فرزندتان را در آغوش بگیرید، در بغل هم کتاب بخوانید و هر روز عشق خود را به آنها ابراز کنید. همانطور که فرزندانتان رشد میکنند، این رابطه مبتنی بر عشق آنها را هدایت میکند تا به گسترش روابط اجتماعی خود و پیدا کردن دوستان ادامه دهند.
3. با یکدیگر بازی کنید و لذت ببرید
وقتی با فرزند خود بازی میکنید، درواقع به آنها نشان میدهید که دوست دارید با آنها وقت بگذرانید و گذراندن زمان با آنها برایتان ارزشمند است. بازی و سرگرمی با کودکتان فواید زیادی برای هر دوی شما دارد.
وقت گذراندن با کودکان نه تنها به آنها کمک میکند تا به تواناییهای خود برای تبدیل شدن به یک فرد جالب و سرگرم کننده پی میبرند، پیوندهای اجتماعی محکمی را اینجا کنند و باور بیشتری پیدا کنند، بلکه مطالعات نشان داده است که وقتی کودکان در بازیهای سالم شرکت میکنند شانس شاد بودن آنها و دوری از افسردگی و اضطراب افزایش مییابد.
4. به فرزندتان کارهای خانه و مسئولیتهایی بسپارید
مسئولیت پذیری در انجام کارهای متناسب با سن کودک به آنها احساس هدفمندی و موفقیت میدهد. حتی اگر کاری را به طور کامل انجام ندهند، به آنها نشان بدهید که قدر تلاش آنها را میدانید. آنها را برای به خوبی انجام دادن کارها تحسین کنید و به کودکان اطمینان دهید که با گذشت زمان در انجام مسئولیتهایشان بهتر و بهتر میشوند.
داشتن وظایف و مسئولیت نیز به کودکان احساس کنترل بر زندگیشان را میدهد و در مواقعی که همه چیز غیر قابل پیش بینی است، داشتن مسئولیتهایی در کارهای کوچک خانه میتواند تاثیر به سزایی بر اعتماد به نفس و انعطاف پذیری آنها بگذارد.
5. کودکان را به استقلال را تشویق کنید
سالهای دبستان دوران رشد سریع حس استقلال در کودکان است و تا زمانی که به سنین راهنمایی برسند بسیاری از آنها شروع به تنهایی گذراندن اوقات خود در خانه میکنند، پیاده به مدرسه میروند و به خواهر و برادر کوچکتر از خود کمک میکنند. باید به یاد داشته باشید که با آموزش صحیح آداب معاشرت به کودکان خود، میتوانید استقلال و برقراری ارتباط صحیح را برای آنها بسیار سادهتر کنید.
لازم است که به فرزندان خود آزادیِ مستقل رشد کردن را بدهید. همچنین اجازه یادگیری نحوه برخورد صحیح با معلم خود در هنگام بروز مشکلات، برنامه ریزی برای تکالیف خود، اطمینان از اینکه لباس فوتبالشان شسته و آماده است و موارد بسیار دیگر را بدهید.
انجام این قبیل کارها علاوه بر آنکه بر روی مهارت تصمیم گیری در کودکان تاثیر مثبت میگذارد، به آنها فرصتی برای کنترل موقعیتها و برنامه ریزی برای خود میدهد.
فرزندپروری یکی از روشهای غلط بزرگ کردن کودکان است که توانایی آنها را برای انجام کارها به تنهایی تضعیف میکند و بر روی عزت نفس آنها تاثیر منفی میگذارد؛ همچنین توانایی مستقل بودن را از آنها میگیرد.
6. از توهین به فرزندتان خودداری کنید
وقتی فرزندتان بدرفتاری میکند یا کاری انجام میدهد که شما را مأیوس میکند، طوری رفتار کنید که این رفتار تکرار نشود و احتمال دوباره انجام این کار را از آنها دور کنید. شما انسان هستید و زمانی که از فرزندتان خطایی سر میزند، احتمالا عصبانی خواهید شد.
تجربه این احساسات کاملاً طبیعی است، اما هرگز آنها را تحقیر نکنید و با آنها با احترام صحبت کنید؛ فریاد نزنید و احساسات را از مسیر همیشگی خود خارج کنید. یک راه خوب برای انجام این کار آگاه ساختن آنها از عواقب طبیعی و منطقی و صحبت با لحنی دلپذیر و دوستانه است.
7. شکستها را به تجربه و شانسی برای یادگیری آنها تبدیل کنید
بر این حقیقت تأکید کنید که انسان بودن یعنی اشتباه کردن و کامل نبودن. به کودک خود بیاموزید که از عقبنشینیها و شکستها به عنوان فرصتی برای پیشرفت و رشد استفاده کند.
وقتی فرزندتان اشتباه میکند، صبور باشید. اگر متوجه شدید که تمایل دارند در مدرسه بد رفتار کنند یا مشکل درست کنند، هر کاری میتوانید انجام دهید تا آن موقعیتها را به فرصتهایی برای رشد تبدیل کنید. انجام این کار به پرورش اعتماد به نفس فرزندتان کمک کرده و تا زمانی که خودشان به شیوه سالمی آن را مورد بررسی قرار دهند، نشان میدهد که اشتباه کردن پایان دنیا نیست.
8. زیر نظر گرفتن زمان استفاده کودکان از تکنولوژی
در دنیای امروزی اکثریت ما، از جمله دانش آموزان و والدین، به طور مداوم در حال استفاده از دستگاهها و وسایل ارتباطی خود هستیم. تلفنهای همراه، تبلتها و لپتاپها به افراد امکان میدهند پیامک ارسال کنند، در فضاهای اجتماعی مجازی پست به اشتراک بگذارند، کارهای تجاری انجام دهند، به تکالیف مدرسه برسند و ایمیل را به شکل منظم و به سادگی چک کنند. البته این امر به طور ویژه در هنگام قرنطینه بیشتر نمود پیدا کرد.
این وسعت ارتباطی میان انسانها تا حدی خوب و تا اندازهای بد است؛ از این جهت خوب است که مردم میتوانند بازدهی بیشتری داشته باشند و با آسودگی و آرامش در خانه خود با دیگران ارتباط برقرار کنند. اما اگر فعالیت آنلاین در روابط و ارتباطات خانوادگی تداخل ایجاد کند، دارای پیامدهای منفیای خواهد بود. همچنین استفاده بیش از اندازه از این وسایل میتواند بر فعالیتهای فیزیکی نیز تأثیر بگذارد.
در مقام خانواده، تصمیم بگیرید چه نوع فعالیتهای آنلاینی ضروری است و چه فعالیتهایی صرفاً سرگرمی است؛ سپس برنامهای تدارک ببینید که در آن زمان روزانهتان را با فعالیتهایی به دور از دستگاههای هوشمند، همانند پیادهروی، دوچرخهسواری، مطالعه و بازی با یکدیگر متعادل کنید. در اصل باید بتوانید مدیریت استفاده از موبایل برای کودکان را به درستی انجام دهید.
9. به آنها اجازه خلق و به نمایش گذاشتن آثارشان را بدهید
اجازه دهید فرزندتان کارهای خود را در خانه به نمایش بگذارد. هنگامی که آنها آثار هنری خلق میکنند، داستان مینویسند یا پروژهای برای مدرسه میسازند، از فرزند خود بخواهید تا در مورد کار خود به شما بگوید. از آنها بپرسید که میخواهند مردم چه فکری یا احساسی در مورد کارهایشان داشته باشند و چه چیزی را در مورد سازههایشان بیشتر دوست دارند.
دادن فرصت به کودکان برای به نمایش گذاشتن یا بحث درباره چیزهایی که خلق میکنند، به آنها این امکان را میدهد که بدانند کار سختشان ارزش توجه را دارد. همچنین نشان میدهد که نظرات و افکار آنها مهم است.
تلاش برای ایجاد عزت نفس در کودکان یکی از بهترین راهها برای سپری کردن وقت به عنوان والدین است. اگرچه ممکن است گاهی اوقات نیازمند تلاش بیشتری باشد، اما شما بدین طریق فرزندان خود را برای اعتماد به نفس مثبت و موفقیت در حال و آینده آماده خواهید کرد.
اما همانطور که از فرزندانتان انتظار کامل بودن ندارید از خودتان نیز نباید انتظارش را داشته باشید. ممکن است همیشه به نتایج مطلوب خود نرسید و این امری طبیعی است. تا زمانی که به طور مداوم در تلاش برای سهیم کردن آنان در عشق و احساس مثبت هستید، این اشتباهات جزئی مانع از ایجاد اعتماد و عزت نفس در آنان نمیشود.